بخش سوم و رجل سمع من رسول اللّه شيئا لم يحفظه على وجهه ، فوهم فيه ، و لم يتعمّد كذبا ، فهو في يديه ، و يرويه و يعمل به ، و يقول : أنا سمعته من رسول اللّه صلّى اللّه عليه و إله ، فلو علم المسلمون أنّه و هم فيه لم يقبلوه منه ، و لو علم هو أنّه كذلك لرفضه ! و رجل ثالث ، سمع من رسول اللّه صلّى اللّه عليه و إله شيئا يأمر به ، ثمّ إنّه نهى عنه ، و هو لا يعلم ، أو سمعه ينهى عن شئ ، ثمّ أمر به و هو لا يعلم ، فحفظ المنسوخ ، و لم يحفظ النّاسخ ، فلو علم أنّه منسوخ لرفضه ، و لو علم المسلمون إذ سمعوه منه أنّه منسوخ لرفضوه . ترجمه ( ديگر از عوامل احاديث اين است كه ) كسى از رسول خدا صلّى اللّه عليه و إله چيزى را شنيده است ؛ امّا به صورت صحيح آن را به خاطر نسپرده و در آن اشتباه نموده ، هر چند از روى علم و عمده به آن حضرت دروغ نبسته است . اين حديث آميخته با خطا در اختيار اوست و آن را روايت و به آن عمل مىكند و مىگويد : من آن را از رسول خدا صلّى اللّه عليه و إله شنيده‌ام . اگر مسلمانان مىدانستند او در مورد آن حديث گرفتار اشتباه شده آن را از او نمىپذيرفتند و اگر خود او نيز مىدانست چنين است آن را رها مىكرد . گروه سوم كسانى هستند كه حديثى از پيغمبر اكرم صلّى اللّه عليه و إله شنيده‌اند كه در آن به چيزى امر فرموده ، سپس ( در حديث ديگرى ) از آن نهى كرده ( و حكم اوّل را نسخ فرموده ) در حالى كه آن شنونده از حكم دوم باخبر نبوده ( و نمىدانسته كه